Migrena
W skrócie
Migrena to nawracający, zwykle jednostronny i pulsujący ból głowy, któremu często towarzyszą nudności oraz nadwrażliwość na światło i dźwięk. Napad trwa od kilku godzin do trzech dni. Leczenie dobrane przez lekarza i zmiana nawyków często zmniejszają liczbę i nasilenie napadów.
Weryfikacja medyczna: zespół lekarzy HelpDoc, 4 listopada 2026
Co możesz zrobić samodzielnie?
Jeśli lekarz rozpoznał już u Ciebie migrenę, a napad jest podobny do poprzednich, łagodny lub umiarkowany ból często możesz opanować w domu. Pierwszy w życiu taki ból głowy albo napad wyraźnie inny niż zwykle omów z lekarzem. Nie uznawaj go samodzielnie za migrenę. Wczesne działanie daje lepszy efekt, więc nie czekaj, aż ból się rozkręci.
- Połóż się w ciemnym, cichym pomieszczeniu i spróbuj zasnąć. Sen często przerywa napad.
- Przyłóż zimny kompres na czoło lub kark.
- Dbaj o odpowiednie nawodnienie. Odwodnienie może nasilać ból.
- Przy pierwszych objawach napadu możesz zażyć lek przeciwbólowy bez recepty, zgodnie z ulotką i bez przekraczania zalecanej ilości. Jeśli potrzebujesz leków przeciwbólowych częściej niż 2 dni w tygodniu, umów konsultację. Ból głowy z nadużywania leków może się rozwinąć, gdy leki przeciwbólowe przyjmuje się przez wiele dni w miesiącu, przez kilka miesięcy. Kilka dni stosowania w miesiącu to jeszcze nie nadużywanie.
- Prowadź dziennik: kiedy ból się zaczął, ile trwał, jakie były posiłki i sen, co się działo i w którym dniu cyklu miesiączkowego. Po kilku tygodniach zobaczysz wyzwalacze.
- Śpij o stałych porach, jedz regularnie, dbaj o odpowiednie nawodnienie i nie pomijaj posiłków.
- Ogranicz alkohol i, jeśli zauważasz związek, produkty takie jak czerwone wino, dojrzewające sery czy czekolada.
- Regularny, umiarkowany ruch i techniki relaksacji pomagają zmniejszyć liczbę napadów.
Kiedy warto skonsultować się z lekarzem online?
Umów teleporadę, gdy:
- napady zdarzają się częściej niż kilka razy w miesiącu, trwają dłużej niż dobę albo są bardzo uciążliwe,
- leki bez recepty nie pomagają lub potrzebujesz ich częściej niż 2 dni w tygodniu,
- ból uniemożliwia pracę, naukę lub codzienne życie,
- masz rozpoznaną migrenę z aurą, czyli przed bólem pojawiają się przemijające zaburzenia widzenia, mrowienie lub kłopoty z mową, takie same jak wcześniej,
- stosujesz lub planujesz antykoncepcję hormonalną albo planujesz ciążę, a masz migrenę,
- pierwszy raz w życiu masz taki ból głowy albo napad jest inny niż zwykle, ale bez objawów alarmowych. Lekarz oceni, czy potrzebne jest badanie na miejscu.
Lekarz zapyta o charakter bólu, objawy towarzyszące, wyzwalacze, rodzinę i leki, które stosujesz. Jeśli obraz jest typowy dla migreny, ułoży plan leczenia. Zwykle obejmuje on leczenie samego napadu oraz, przy częstych lub bardzo uciążliwych napadach, leczenie zapobiegawcze. To lek przyjmowany regularnie, także w dni bez bólu, który ma zmniejszyć liczbę i nasilenie napadów. Lekarz może wystawić e-receptę, jeśli uzna leczenie za wskazane i bezpieczne, na przykład na lek przeciwmigrenowy na napad. Teleporada nie zastąpi badania neurologicznego. Gdy ból jest nietypowy, zmienił charakter albo pojawiły się nowe objawy, lekarz skieruje Cię na wizytę stacjonarną, badania lub do neurologa.
Kiedy pilnie szukać pomocy medycznej?
Dzwoń pod 112, jeśli:
- nagle pojawiły się zaburzenia mowy, widzenia lub czucia, opadanie kącika ust, osłabienie lub drętwienie jednej strony ciała. Nowe, nagłe takie objawy mogą oznaczać udar, nawet jeśli przypominają aurę,
- ból pojawił się nagle i w ciągu chwili stał się najsilniejszy w Twoim życiu, jak uderzenie pioruna,
- występują drgawki, utrata przytomności lub silna dezorientacja,
- bólowi towarzyszą gorączka i sztywność karku, zwłaszcza z wysypką.
Jedź na SOR, jeśli:
- Ból nastąpił po urazie głowy
- ból narasta z dnia na dzień i towarzyszą mu wymioty,
- aura trwa dłużej niż godzinę albo ból jest zupełnie inny niż Twoje zwykłe napady i bardzo silny.
Pilnie umów wizytę u lekarza stacjonarnie, jeśli:
- ból głowy zaczął się po 50. roku życia i jest zupełnie inny niż dotychczas,
- napady wyraźnie zmieniły charakter albo stają się coraz częstsze.
Więcej o tej dolegliwości
Czym jest migrena
Migrena to choroba neurologiczna, a nie zwykły ból głowy. Napad przypomina silne pulsowanie, najczęściej po jednej stronie głowy, które nasila się przy wysiłku, na przykład podczas chodzenia po schodach. Zwykle towarzyszą mu nudności lub wymioty oraz nadwrażliwość na światło i hałas. Napad trwa od 4 do 72 godzin. W tym czasie wiele osób nie jest w stanie funkcjonować.
U części osób przed bólem pojawia się aura: migoczące światełka, zygzaki, ubytki w polu widzenia, mrowienie ręki lub trudności w mówieniu. Aura trwa zwykle od kilku minut do godziny i mija bez śladu. Może jednak przypominać udar. Pierwsza w życiu aura wymaga oceny lekarza. Nagłe zaburzenia mowy, widzenia lub czucia, zwłaszcza z osłabieniem jednej strony ciała, mogą oznaczać udar i wymagają wezwania 112.
Przed napadem mogą występować objawy zwiastunowe, takie jak ziewanie, drażliwość lub apetyt na słodycze. Po napadzie bywa uczucie wyczerpania.
Przyczyny
Dokładna przyczyna migreny nie jest znana. Uważa się, że napad wynika z chwilowej nadmiernej pobudliwości układu nerwowego, która uruchamia ból. Skłonność do migreny jest w dużej mierze dziedziczna.
Napad mogą wywołać różne czynniki, inne u każdej osoby.
- Hormony. Migrena jest częstsza u kobiet, a napady często wiążą się z miesiączką.
- Stres i jego ustąpienie. Napad bywa po zakończeniu intensywnego okresu, na przykład w weekend.
- Sen. Za mało albo za dużo snu, nieregularne pory.
- Jedzenie. Pominięty posiłek, odwodnienie, alkohol, w tym czerwone wino. U niektórych osób także inne pokarmy.
- Bodźce. Jaskrawe światło, błyski, głośny hałas, intensywne zapachy.
- Pogoda. Nagłe zmiany ciśnienia i temperatury.
Jak lekarz stawia diagnozę
Migrenę rozpoznaje się na podstawie rozmowy, a nie badań. Lekarz pyta o czas trwania i charakter bólu, objawy towarzyszące, aurę, częstotliwość napadów, rodzinę, stosowane leki i wpływ bólu na życie. Dziennik bólu głowy jest bardzo pomocny.
Badania obrazowe głowy, takie jak tomografia czy rezonans, nie są potrzebne przy typowej migrenie. Lekarz zleca je, gdy wystąpią objawy alarmowe, ból jest nietypowy, zmienił się charakter napadów lub badanie neurologiczne budzi wątpliwości. Lekarz sprawdza też, czy ból głowy nie wynika z innej przyczyny, na przykład z nadużywania leków przeciwbólowych, wysokiego ciśnienia lub choroby oczu. Przy pierwszym lub nietypowym bólu głowy rozmowa przez telefon nie wystarczy, bo potrzebne jest badanie neurologiczne na miejscu.
Najczęstsze pytania
- Czym różni się migrena od zwykłego bólu głowy?
- Migrena jest zwykle silniejsza, pulsuje, często dotyczy jednej strony głowy i trwa wiele godzin. Towarzyszą jej nudności oraz nadwrażliwość na światło i dźwięk. Zwykły ból głowy napięciowy jest łagodniejszy i opasuje głowę jak obręcz.
- Co pomaga na migrenę w trakcie napadu?
- Odpoczynek w ciemnym, cichym miejscu, zimny kompres, odpowiednie nawodnienie i lek przeciwbólowy bez recepty zażyty wcześnie, zgodnie z ulotką. Gdy to nie wystarcza albo napady są częste, porozmawiaj z lekarzem. Może dobrać lek na napad i, jeśli trzeba, leczenie zapobiegawcze.
- Czy migrena jest niebezpieczna?
- Migrena zazwyczaj nie zagraża życiu, ale może znacząco utrudniać codzienne funkcjonowanie. Migrena z aurą wiąże się z nieco zwiększonym ryzykiem udaru niedokrwiennego, szczególnie u osób palących i stosujących antykoncepcję zawierającą estrogeny.
- Czy migrena mija z wiekiem?
- U wielu osób napady słabną lub ustępują po 50. roku życia, u kobiet często po menopauzie. Nie jest to jednak regułą.
- Czy migrenę można leczyć przez internet?
- Często tak. Rozpoznanie typowej migreny opiera się głównie na rozmowie, więc teleporada zwykle pomaga. Nie zastąpi jednak badania neurologicznego, dlatego przy pierwszym lub nietypowym bólu głowy lekarz może zalecić wizytę na miejscu. Lekarz może wystawić e-receptę, jeśli uzna leczenie za wskazane i bezpieczne. Przy objawach alarmowych dzwoń pod 112 lub jedź na SOR.
Źródła
Poradnik nie zastępuje wizyty u lekarza. W nagłym przypadku dzwoń pod 112.